Ποιητική Συλλογή ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ του Αντώνη Χελιδώνη

87 Προβολές

Παρουσιάστηκε χθες στην Ανδρόγεω η Ποιητική Συλλογή ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ του Αντώνη Χελιδώνη, που εξέδωσε η ΠΥΞΙΔΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ένα χρόνο μετά το οριστικό πέταγμά του.

1. Αναζητώντας σύντροφο. Ένα Περιστατικό σε συνεδρίαση ΚΕ.
Υπολογίζω πως θα έχουν περάσει 13 χρόνια. Συνεδρίαση της ΚΕ του ΣΥΝ. Θέμα νεολαία. Εισηγητής ο επικεφαλής της νεολαίας, φέρελπις Αλέξης Τσίπρας. Από τη θεωρούμενη δεξιά τάση την Ανανεωτική, όπου ανήκα παρακολουθώ μόνον εγώ, το θέμα γενικότερα θεωρείται δευτερεύον, περισσότεροι είναι στα πηγαδάκια εκτός παρά εντός της αίθουσας. Η εισήγηση περιλαμβάνει τα συνήθη αριστερά “πρέπει” που απαιτούνται για να αποκτήσουμε δεσμούς με τη νεολαία. Τοποθετούνται λίγοι, όλοι στηρίζουν την εισήγηση πλην εμού. Διαφωνώ, είπα, γιατί απουσιάζει από την εισήγηση κάτι πρωτεύον για μένα. Ο πολιτισμός. Μια αριστερή πολιτική για τη νεολαία πρέπει να μην εξαντλείται σε οικονομικά ζητήματα, αλλά να εστιάζει στο πως θα εμπνεύσουμε στους νέους τη διάθεση να μυηθούν στον πολιτισμό, ώστε να ζήσουν μια καλύτερη ζωή, τον έρωτα κατ’ αρχήν που προνομιακά βιώνουν ως ηλικιακή ομάδα, να τον απολαύσουν περισσότερο επικαλούμενοι, λέξεις, στίχους, εικόνες, τέχνης έργα …
Στην ψηφοφορία που ακολούθησε, η αίθουσα γέμισε, η εισήγηση ψηφίστηκε πανηγυρικά με μόνη τη δική μου διαφωνία. Έτσι έδωσα την ευκαιρία στον Ευκλείδη Τσακαλώτο, να με τιμήσει για τη συνέπεια μου και το θάρρος της γνώμης μου στηλιτεύοντας παράλληλα τους ανανεωτικούς ως υποκριτές, που ψηφίζουν κάτι χωρίς να το πιστεύουν.
Συνδέω το περιστατικό με τον Αντώνη Χελιδώνη, γιατί αργότερα όταν με αποκαλούσε σύντροφο αυτή τη μοναχική στάση παρηγορούσε, αναιρώντας την. Δεν ήμουν μόνος.
Όταν γνωριστήκαμε του είχα στείλει ποιήματά μου. Ένα από τα αγαπημένα του, ήταν τούτο.

Εκπαιδευτική μεταρρύθμιση

Στο σεντόνι του έρωτα
σημαία
να προσεύχονται τα πρωινά
οι μαθητές
κι η σάκα τους
με τα φτερά των ποιητών
να τους τραβάει τα πάνου

Κάπως έτσι έφτασε να γράψει το 2014 τούτα τα εξόχως τιμητικά με αφορμή τη συμμετοχή του στο ψηφοδέλτιο της ΜΙΑ ΚΡΗΤΗ.

“Νεαρός στα 26 υποψήφιος στις εθνικές εκλογές του 1993 στην Α’ Θεσσαλονίκης. Στο ψηφοδέλτιο του Συνασπισμού με πρόεδρο την Μαρία Δαμανάκη και στο επικρατείας τον ποιητή Μανόλη Αναγνωστάκη… Οι εφημερίδες έγραφαν για τον βενιαμίν των εκλογών. Καμμιά ιδέα δεν μου μπήκε. Ευτυχώς…

Νεαρός στα 46 υποψήφιος στις περιφερειακές εκλογές του 2014, εδώ στο νησί. Με τον ποιητή Ανηψητάκη επικεφαλής”.

Κάπως έτσι αποδέχτηκα την ευθύνη να παρουσιάσω τη συλλογή του. Θεωρώ εξόχως κολακευτικό, αλλά και υπερβολικό το χαρακτηρισμό του ποιητή, το ακριβές θα ήταν πως διεκδίκησα, όπως και Α.ΣΤΕΓΟΣ σύντροφος μου, μια ποιητική πολιτική.

2. Πολιτικός ή Ποιητής;

Και πολιτικός και ποιητής. Αυτή είναι η απάντηση που έδωσε στο παραπάνω ερώτημα ο Αντώνης. Όλη του η ζωή, όλα του τα γραψίματα αυτή την απάντηση υπηρέτησαν με συνέπεια. Ακόμα κι αν ο Αντώνης δεν χρησιμοποιούσε από σεμνότητα αυτούς τους όρους, ήξερε, ξέραμε πως η πολιτική δεν ήταν γι΄ αυτόν μια βρόμικη υπόθεση, αλλά μια υπέρτατη τέχνη απελευθέρωσης και ολοκλήρωσης του ανθρώπου στη μοναδική ζωή που του δόθηκε να ζήσει, ετούτη. Κι αν η ζωή του στάθηκε φειδωλή σε μέρες, εκείνος έδειξε, πως είναι εφικτό ένα ευ ζην, πολιτικό και ποιητικό συνάμα.
Παράλληλα αναμετρήθηκε και με άλλα εξ ίσου σοβαρά ερωτήματα. Ιστορία ή καθημερινότητα; Αλήθεια ή όνειρο; Προσωπικό ή συλλογικό;
Απάντησε με παρόμοιο τρόπο. Διεκδίκησε μια καθημερινότητα που συνομιλεί με την Ιστορία, μια Αλήθεια που συνομιλεί με το Όνειρο, μια προσωπική δημιουργία που πηγάζει αλλά και πλουτίζει το συλλογικό πλούτο.

Πριν ένα εξάμηνο, στο εξάμηνο από το θάνατό του, μίλησα για την παρουσία του μετά1, για το συνολικό βαθύ πολιτικό και ποιητικό αποτύπωμά του στη μνήμη μου, στη μνήμη των τυχερών που τον γνωρίσαμε. Προέτρεπα τότε γνωστούς και ξένους να ανατρέξουν στο τετράδιο εξόδου, το δικό του ανθολόγιο ζωής, μια πολύτιμη επίκαιρη πολιτική και πολιτισμική συλλογή από ιδέες, ανθρώπους, τέχνης έργα. Σήμερα θα ξετυλίξω κι άλλο εκείνο το νήμα με αφορμή τη δική του ποιητική συλλογή ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ που ο ακριβός του φίλος Ματθαίος Φραντζεσκάκης, ακριβέστατος στο ετήσιο ραντεβού με τη μνήμη του, της το φέρνει πολύτιμο δώρο με τον τρόπο ακριβώς που εκείνος το είχε σχεδιάσει.

Τα ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ είναι κιβώτια από όνειρα, αγωνίες, άγχη, έρωτες, λάθη, μνήμες. Μηρύκαζε συνεχώς τις μνήμες, προπονούνταν για την επόμενη ονειρική επαφή, μην πάει ο νους σας σε κανένα ιδεαλισμό, το αντίθετο έψαχνε την αρμονική, βαθιά, επαφή .

Αντιστάθηκε θεωρητικά και πρακτικά στον εκπεσμό της αριστερής πολιτικής σε ένα λαϊκίστικο οικονομισμό. Ήταν μαρξιστής αλλά δεν παρίστανε πως ζει στις εργατογειτονιές της Αγγλίας που περιέγραφε ο Μαρξ και Έγκελς. Αναθεωρητής; Ναι. Στόχος του ο Πολιτισμένος άνθρωπος. Όχι ο Οικονομικός άνθρωπος, που εξ άλλου είδαμε τι απέγινε στη Σοβιετική Ένωση, στις χώρες του τέως υπαρκτού, στην Κίνα, στην Βόρεια Κορέα, στην Κούβα, βλέπουμε τι συμβαίνει και στα καθ’ ημάς …

Οι οντολογικές αναζητήσεις του, σε ποιητικά ή πεζά, παραπέμπουν στις φιλοσοφικές σχολές του Πλάτωνα, του Αριστοτέλη, του Επίκουρου, ιδίως αυτού με την απελευθερωτική αθεΐα του. Δεν διεκδίκησε τον πλούτο στο έχειν αλλά στο είναι. Ένα είναι απελευθερωμένο από θρησκευτικές ιδεοληψίες, μεσσιανισμούς κάθε λογής. Αναζήτησε μια πολιτική που θα διευκολύνει τους ανθρώπους να ολοκληρώνονται μέσα από τον έρωτα, με τον τρόπο που ο καθένας ελεύθερα επιλέγει και μέσα από τον πολιτισμό, την τέχνη, τη φιλοσοφία, τα γράμματα, έναν πολιτισμό που όντας στον αντίποδα του καταναλωτισμού και της άμετρης μεγέθυνσης – ανάπτυξης, προστατεύει τη φύση αλλά και κάνει αξιοβίωτη τη ζωή στις πόλεις, εμπνέει ποιητές στις γειτονιές του άστεως.

3. Στο ποιητικό-πολιτικό του εργαστήριο.

Είχα την τύχη το 1979 νομίζω, λίγο καιρό πριν πεθάνει να παρακολουθήσω μια ομιλία με τίτλο “στο εργαστήρι του μυθιστοριογράφου” του αγαπημένου μου λογοτέχνη Στρατή Τσίρκα, συγγραφέα της περίφημης τριλογίας, Ακυβέρνητες Πολιτείες, που σηματοδότησε το πολιτισμικό υπόβαθρο, όπου άνθισε η δική μας αριστερά, η ανανεωτική, συγγραφέα επίσης της Χαμένης Άνοιξης που αναφέρεται στα Ιουλιανά. Μου θύμισαν εκείνη την ομιλία τούτοι οι στίχοι του Αντώνη από το ποίημα του “Άρωμα Γιασεμιού”2

Ο ποιητής, αναμετράται με το χρόνο
Αρνείται, την νύχτα, να πει την αλήθεια ολόκληρη.
Ποια άνοιξη να αποδεχθεί, χαμένη; Εκείνη ή την τωρινή;
Και μια και ο Αντώνης έφυγε νωρίς χωρίς να προλάβει να μας αποκαλύψει τα κατατόπια του δικού του εργαστηρίου μπήκα στον πειρασμό να τολμήσω να τα περιγράψω, ελπίζοντας πως άλλοι καταλληλότεροί μου θα επανέλθουν με σωστότερες προσεγγίσεις και κυρίως διακειμενικές ανακαλύψεις στα εκτεταμένα διαβάσματα του Αντώνη. Στο εργαστήρι του, θα ψάξω τα εργαλεία του, να καταλάβω τον τρόπο του. Τις νύχτες στους δρόμους φωτίζει τις φωλιές των πουλιών, παίρνει στα σοβαρά το επώνυμο του, φτιάχνει κι ο ίδιος ποιητικές φωλιές.

Ήταν βασικά αλχημιστής. Με πολιτικές ουσίες στοχάζονταν τον έρωτα
Με ερωτικές ουσίες στοχάζονταν την πολιτική.
Ο πολιτισμός, μπορούσε να βαθύνει την ερωτική εμπειρία, αλλά και η γενικότερη ερωτική στάση απέναντι στη ζωή μπορούσε να γίνει ο πιο ενδιαφέρων οδηγός πολιτισμού.

Διαβάζω το ΜΕΤΡΩΝΤΑΣ ΣΙΩΠΕΣ, μικρό πεζό, γραμμένο στο Ηράκλειο 280998 , ήταν 31 χρόνων, το προτελευταίο ποίημα της συλλογής. Το σύμπλεγμα ερωτικού και ποιητικού στοιχείου είναι απολύτως ισορροπημένο. Να αναφέρεται άραγε σε αυτή, και σε αυτή, τη συνύπαρξη Έρωτα και Πολιτικής, ο τίτλος της Ενότητας Μυστική Συμφωνία ΙΙ;

Αφήνομαι στα φθινοπωρινά απόβραδα … Όπως τότε. Μόνος σε μια οδυνηρή απόσταση … «Μια εποχή είναι κι αυτή». Φεύγω μακριά και κρατάω ως ανάμνηση ό,τι μας συμβαίνει τώρα. Όχι ως άλλοθι του παρελθόντος. Ως ανάγκη. Λίγες φορές τα καταφέρνω.
Σε θέλω κοντά μου, στα όνειρα και τα ταξίδια μου. Να είμαστε μαζί … Τώρα. Να σμίξουμε, αισιόδοξος για όλα, μακριά από ηλίθιους και ανόητους. Νοιώθω τη γαλήνη του έρωτα στη σκέψη, στα μάτια, στο κορμί σου. Τον πόθο μου να φθάνει στη Σαλονίκη.
Να σμίξουμε το αύριο. Στο σήμερα … βρίσκομαι πολύ μακριά.
Αναζητώ την αριστερά των ποιητών, έξω από επιλογές και διαδικασίες. Κρατάω ακόμα. Όχι πως κουράστηκα. Πικραίνομαι πιο εύκολα. Όσα σου έταξα παλιά ισχύουν … Σε πορείες αγώνα – μαζί με την κόρη μας αυτή τη φορά – θα τον αλλάξουμε τον κόσμο.
4. Η εκπαίδευσή του. Οι ασκήσεις του.

Ο τρόπος του Αντώνη ξεχωρίζει για την ευγένεια και τη συντομία3 του. Του αρέσουν τα μικρά. Μοντέρνος, αναζητεί το καίριο. Ο Αντώνης με τα σύντομα κείμενά του, ποιήματα και πεζά, μας δείχνει τις πλευρές που θέλει να δούμε, αλλά δεν επιμένει, δεν γίνεται διδακτικός, δουλειά δικιά μας να εμβαθύνουμε. Έτσι ήταν και στις πολιτικές παρεμβάσεις του, οξυδερκής στις παρατηρήσεις του, σαφής στις τοποθετήσεις του, αλλά και αποστασιοποιημένος, απεχθανόταν κάθε πίεση.

Έξοχο δείγμα αυτής της συντομίας, συμπυκνωμένη γοητευτική ειρωνεία, η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΕΡΑΣΤΩΝ, από την ενότητα ΜΥΣΤΙΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ Ι γραμμένη στη Θεσσαλονίκη, 070995, 28 χρόνων.

Μικρή ιστορία έρωτα
– χωρίς τέλος –
ζεις με κάποιον, που μου μοιάζει ελάχιστα.

Στο πρώτο ποίημα της συλλογής με τίτλο ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ, στην ενότητα ΤΟΠΙΟΓΡΑΦΙΑ, γραμμένο στο Ηράκλειο στις 240797, όντας 30άρης πια μας αποκαλύπτει πως έμαθε την τέχνη του.

Αντέγραφα – για να νιώσω τη μαγεία της έκφρασης ή και
από αφροσύνη του μεγέθους μου – ποιήματα σε λευκές σελίδες.
Ενίοτε, αυτά τα μικρά σημειώματα των «ξένων», έπαιρναν το
μοναχικό δρόμο των πιο δικών μου προσώπων.
Ένιωθα να σμίγω, ξεχασμένα απογέματα, με το φως.
Ήξερα ότι έχω ακόμη φίλους.
Το ποίημα αυτό μου αρέσει ιδιαίτερα, γιατί το θεωρώ καταστατικό μιας αριστεράς που οριοθετεί σωστά τη σχέση συλλογικής και ατομικής δημιουργίας.

Τόλμησα κάτι. Να απομονώσω τις αναφορές του Αντώνη στα δάνεια του, όσα ο ίδιος “εξοφλεί” σε αυτή τη συλλογή, δημιουργώντας ένα ιδιότυπο στιχούργημα, που περιλαμβάνει φράσεις επωνύμων, αλλά και φράσεις άγνωστων σε μας φίλων του που τον ενέπνευσαν.
Παραθέτω τους δανειστές όπως εμφανίζονται στη συλλογή και τους δάνειους στίχους με τη σειρά που επέλεξα. Στην ποίηση η πλοκή δεν είναι καθοριστική όπως είναι στην πεζογραφία. Οι στίχοι είναι σαν τα τριαντάφυλλα. Φοριούνται μόνα τους, αλλά και σε μια ανθοδέσμη, δεν έχει και τόση σημασία η θέση τους.

Σπύρος Τσακνιάς / Αντρέας Φραγκιάς / Στάθης /Γ. Μήλιας/ Μαρία Τ./Τίτος Πατρίκιος/ Μάντη / Μανόλης Αναγνωστάκης / Ν. Ευθυμιάδη /Τίτος Πατρίκιος (πάλι) / Τέος Σαλαπασίδης

Τοποθετητής σημάτων
Η ηλικιωμένη γυναίκα ήταν οδηγός τουριστικού λεωφορείου στα νιάτα της

Θα σου μιλώ ως το πρωί να μη σε πάρει ο ύπνος / φοβάμαι τα όνειρα σου
Όλους μας έφθειρε η ανέξοδη αγάπη
Μετράω κι εγώ τα λάθη μου
Κι επειδή μέσα στις βροχές τα φύλλα είναι έρωτας / Γι’ αυτό βρέχει / Απο δω ως τα ματιά της
Το πρόβλημα του νερού παραμένει ανοιχτό
Στο Στάθη που μου έδειχνε τόση αισιοδοξία / κρύβοντας μια λυπημένη στάση ζωής
Στο Γ. Μήλια που/ τα χειμωνιάτικα βράδια / μας διάβαζε Σαπφώ από το / αρχαίο κείμενο
Στη Μάντη που φύλαξε τα όνειρα μας / ένα βράδυ φθινοπώρου/ και τα κρατάει μαζί της

Κάτω από κάθε τι που σκεπάζει τη ζωή / όταν όλα περάσουν / σε περιμένω
Τόλμησα τούτη τη σύνθεση, θητεύοντας στη μέθοδο μαθητείας του Αντώνη, αποκαλύπτοντας πιστεύω την αξία της.

Παράλληλα με τη σπουδή επιλεγμένων κειμένων ο Αντώνης διαμορφώνεται ποιητικά και πολιτικά με ιδιότυπες ασκήσεις που κάνει με δοκιμαστικό σωλήνα τον εαυτό του τοποθετημένο ανάμεσα σε καθρέπτες αντικριστούς ή θρυμματισμένους. Σας διαβάζω τρεις τέτοιες “ασκήσεις”, την “Απόρριψη”, το “Συμβόλαιο Θανάτου”, την “Εσωτερική Πίεση”.

ΑΠΟΡΡΙΨΗ, Ηράκλειο, 131200, 33 χρόνων.

Αν,
φοβάσαι την απόρριψη,
δείξε τη πρώτος εσύ,
στο διάφανα κρυστάλλινο
– από την πίεση και τη φθορά του χρόνου –
πρόσωπο του άλλου.
Δείξε τη πρώτος εσύ
ώστε να δεις το αίσθημα του φόβου του
– ως είδωλο –
σε αντικριστούς καθρέπτες.

ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΘΑΝΑΤΟΥ, Ηράκλειο, 020103, από την ενότητα ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ

Έρχεται κύμα νέας βαρυχειμωνιάς.
Νέες αντιστάσεις χρειαζόμαστε.
– Προσπάθησα, νύχτα τη νύχτα, να εξιστορήσω
τεθλασμένες ευθείες περασμένων εποχών. Ανομήματα μιας
ολόκληρης ζωής.
Σε αντικριστούς καθρέπτες επιστρέφουν σύμβολα και Ερινύες.
Επιστρέφουν για να εξοφληθούν: τύψεις, πίκρες, αμαρτίες.
– Προσπάθησα, πράξη την πράξη, να απαλύνω τον πόνο.
Με γράμματα ζεστά, ανοιχτές αγκαλιές –
Έρχεται κύμα νέας βαρυχειμωνιάς.
Νέες αντιστάσεις χρειαζόμαστε.
Όχι καινούριο ηλεκτρικό σώμα.

Νιώθω την ανάγκη να επαναλάβω τους τρεις τελευταίους στίχους.

Έρχεται κύμα νέας βαρυχειμωνιάς.
Νέες αντιστάσεις χρειαζόμαστε.
Όχι καινούριο ηλεκτρικό σώμα.

ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΠΙΕΣΗ, Ηράκλειο 080698, 31 χρόνων

Η καθημερινή ζήση προσπερνάει άγχη και αγωνίες-
Των ονείρων η συνεισφορά ανείπωτα σκληρή.
Η συντροφιά των προσώπων αφάνταστα ρηχή- Επίπεδη.
Μικρά διαλείμματα …
Παραμύθια για την επιβίωση «ένα κομμάτι ψωμί», ένα σπίτι.
Η λήθη, θανατηφόρος ιός, σαπίζει το μυαλό, σαπίζει το σώμα.
Μια θλιμμένη φωτογραφία …
«Κομμάτια και αποσπάσματα» η γραφή.
Οδυνηρή η αφήγηση στιγμών και εικόνων.
Ανούσιοι όσοι δεν έχουν τίποτα να διηγηθούν.
Φορτισμένη η αναπόληση.
Επιχειρούμε να ζήσουμε.
Σε καθρέπτες θρυμματισμένους συνομιλούν τα πολλαπλά μας εγώ.
Μέγιστη η δυσκολία του εμείς.

Το εμείς, η συλλογικότητα, ήταν ο πυρήνας των αξιών του. Ερανιστής διαμαντιών δεν στέκονταν στην ετικέτα. Μπορούσε να τα βρει αδιακρίτως σε καταξιωμένα έργα διασήμων δημιουργών, στους στίχους των αγαπημένων του ποιητών της γειτονιάς όπου είχε με περισσή σεμνότητα τοποθετήσει τον εαυτό του, στην κουβέντα του καθημερινού ανθρώπου που στη γλώσσα του κουβαλούσε πολιτισμό χιλιετιών, στα συνθήματα των τοίχων4.

5. Οι δάσκαλοι στην Πολιτική

Ο Αντώνης δεν υπήρξε οπαδός χαρισματικών ηγετών ή κομμάτων, δεν απέρριψε τον ουράνιο Θεό για να τον υποκαταστήσει με επίγειους. Πρότυπα όμως είχε. Ο Κύρκος κι ο Παπαγιαννάκης ήταν σίγουρα οι πιο αγαπημένοι του. Ο Λεωνίδας Κύρκος, που με τον οραματικό του λόγο διεύρυνε το ακροατήριο της Αριστεράς ως τη φωτισμένη δεξιά, ο Λεωνίδας που κάποιες από τις συναρπαστικές ομιλίες τις ολοκλήρωνε παίζοντας Μπετόβεν στη φυσαρμόνικά του. Ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης, της εμπνευσμένη αριστερής λιτότητας, πιο σύγχρονος Έλληνας αριστερός οικολόγος ευρωπαϊστής, ο ηγέτης της αριστεράς του συγκεκριμένου -πόσο μας λείπει-, βρίσκεται σε ξεχωριστή θέση στο τετράδιο εξόδου με μια χαρακτηριστική φωτογραφία, φορώντας μια κόκκινη φόρμα, χωμένος στα χιόνια να παίζει με μια μικρή φώκια. Όμως δεν είναι μόνον αυτοί.

Ιδού λοιπόν τι ανακάλυψα. Το ποίημα του ΙΑΣΙΜΗ ΣΙΩΠΗ, από την ενότητα ΤΟΠΙΟΓΡΑΦΙΑ, είναι γραμμένο στο Ηράκλειο αφιερωμένο στη μνήμη Γ.Γ. Μου μπήκε η ιδέα. Λες να είναι ο Γρηγόρης Γιάνναρος; Κοιτάζω την ημερομηνία 050897. Wikipedia. Πράγματι, είναι η ημερομηνία θανάτου του Γρηγόρη Γιάνναρου. Ο Γρηγόρης ήταν διακεκριμένος οικονομολόγος, εμβληματική φυσιογνωμία της ανανεωτικής Αριστεράς, διετέλεσε Αναπληρωτής Υπουργός Βιομηχανίας στην Οικουμενική Κυβέρνηση Ζολώτα. Στη σύντομη θητεία του στο Παραγωγικό Υπουργείο άφησε νομίζω το καλύτερο δείγμα αριστερής πολιτικής από κυβερνητική θέση. Είχε ρεαλιστικό σχέδιο για τις προβληματικές επιχείρησης στον αντίποδα του επελαύνοντας νεοφιλευθερισμού, στόχευε στην επανακατάρτιση των απολυμένων εργαζομένων.

ΙΑΣΙΜΗ ΣΙΩΠΗ.

Σκεφτόμουν – από τη στιγμή που η είδηση έγινε γνωστή – ότι
κάποιες μάχες χάθηκαν.
Ήξερα ότι αξίζουν πιότερο, μα ένας κόμπος δεν με άφηνε να το πω.
Ήταν δύσκολο.
Πήγα πίσω να θυμηθώ «νικηφόρες».
Κοντοστάθηκα.
Η σκέψη κύλησε. Εικόνες, ήχοι, στάχτη και καπνός …
Σταμάτησα.
Να αφουγκραστώ, το χώμα, το ψευδώνυμο το άλλο του ουρανού.
Τα ζεστά χρώματα της αλήθειας μου είχαν παγώσει …
Άντλησα κουράγιο από το χαμόγελό της.
Αφέθηκα να πιστεύω ότι οι ιδέες μιας ουτοπίας θα φανερώσουν το
πρόσωπο ξανά.

6. Ένα παιχνίδι

Βαδίζοντας προς το τέλος σκέφτηκα να σκηνοθετήσω ένα παιχνίδι με τον Αντώνη στα πρότυπα των ωραίων μαντινιαδολόγων που αντέλεγαν μαντινιάδες. Λέω να αντιπαραθέσουμε στίχους άστεγε σύντροφε. Από δυο μικρά ποιήματα ο καθείς με το ίδιο θέμα. Πιστεύω πως θα το γουστάρεις και ελπίζω πως σε κάποιο όνειρό μου θα μου υποβάλεις μια αντίστοιχη δική σου επιλογή.

Προσπαθώντας να περιγράψω το “παροδικόν” του έρωτα δίνω μια Εξήγηση

ΕΞΗΓΗΣΗ
ίδιος μήνας
ίδιος τόπος
μα πόσο αλλιώτικες οι μυρωδιές
πρέπει να ‘ταν
μέσα μας το γιασεμί

Ο Αντώνης μου απαντά με τη ΣΠΟΝΔΗ ΣΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ, από την ομώνυμη ενότητα

Απεκδύομαι τον έρωτα.
Γίνομαι Άλλος.
Και ακολουθώ ξένος Εγώ, τη δική σου ζωή.
Τη μακρινή μου.

Στο δικό μου ποιητικό βιογραφικό γράφω ΤΟ ΔΕΝΤΡΟ ΤΟΥ ΜΥΘΟΥ.

Κλαδί-κλαδί
το δέντρο του μύθου
κατεβαίνω
σε κάθε στάση
παντοτινή πιστεύω
τη φωλιά μου
αδιόρθωτος μυθοποιός
ακόμα
και στο τελευταίο κλαδί
πριν απ’ το χώμα
Ο Αντώνης, μόλις το ακούει, ψάχνει τη τσέπη του πουκαμίσου του, πίσω από το πακέτο των τσιγάρων, έχει μερικές κάρτες. Μου δίνει μια. ΚΑΡΤΑ είναι το τελευταίο ποίημα της συλλογής του, γραμμένο στο Ηράκλειο, πριν 20 χρόνια. 260797. Την ίδια κάρτα κράτησε ως το τέλος. Διαβάζω:

Συνέχιζε την προσωπική του διαδρομή.
Γνώριζε πόσο άξιζε – για τη συλλογική μνήμη – η υπεράσπισή της. Ένοιωθε ήρεμος, γαλήνιος, δεν ήταν αναγκασμένος να εκφράζεται στον αόριστο παρά μόνο για τις ανάγκες της γραφής.
Άλλωστε έβλεπε το παρελθόν του ως συνέχεια ενός ηλιόλουστου αύριο …

7. Λεπτομέρειες με σημασία
Ξεφυλλίζοντας την εξαιρετική έκδοση της συλλογής ΚΙΒΩΤΙΑ ΣΧΗΜΑΤΑ από την Χανιώτικη ΠΥΞΙΔΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ στέκομαι σε κάποιες λεπτομέρειες.

Ο Ηρακλειώτης ποιητής και φίλος της ΜΙΑ ΚΡΗΤΗ Αντώνης Στέγος ενώνει τα Χανιά με το Ηράκλειο.

Τα δικαιώματα της έκδοσης ανήκουν και στο γιο του. Αναγράφεται το πλήρες ονοματεπώνυμο του. Νικόλαος – Κάρολος Χελιδώνης Σαμπαθιανάκης. Σε ένα όνομα συνυπάρχουν η παράδοση, η ιδεολογία, η ισότητα των φίλων.

Στη σελίδα 7 διαβάζω την περιεκτική εισαγωγή του όπου εμπεριέχει έναν ορισμό της ποίησης. Απευθύνεται προσωπικά στον αναγνώστη.

Στο βασανιστικό ερώτημα γιατί γράφω, έχουν δοθεί ήδη πολλές απαντήσεις,
από άλλους καλύτερα από ότι παρακάτω θα επιδιώξω. Τώρα που τυπώνω
– για σένα – αυτά τα προσωπικά σημειώματα αναπολώ ένα κορίτσι που
δεν με αγάπησε ή και ένα στήθος που δεν άγγιξα, έναν έρωτα που χάθηκε,
μια αγάπη που στεριώνει. Βιωματικά προσεγγίζω το σήμερα. Αυτό είναι η
ποίηση.
Σε φιλώ

Στην διπλωμένη εσοχή του οπισθόφυλλου υπάρχει ένα ποίημα γραμμένο το Νοέμβριο του 2015 – θυμίζω πως τα ποιήματα της συλλογής είναι γραμμένα το διάστημα 1991 2004 – λίγους μήνες δηλαδή πριν πεθάνει, όταν είχε συνειδητοποιήσει πως η μάχη με το θάνατο είχε ξεκινήσει για τα καλά.

Γράφω
Βγαίνουν οι λέξεις
και κτυπούν σε τοίχο
Πέφτουν
Πεθαίνουν
Στη ρωγμή
Την ένωση
Τις αστοχίες
Τα λάθη
Στη σιωπή
Επιστρέφουν
Κομμάτια
Θραύσματα
Ήχοι
Κοιτώ τον τοίχο
Αφήνω το μολύβι
Στ` αριστερά
Φουσκώνω ένα παιδικό
μπαλόνι
Ξορκίζω τον θάνατο
Γράφω

Το Μάρτη του 16 σε είδα στο Νοσοκομείο, δεν άκουγες, σου έγραφα στο τάμπλετ, σε τούτο το ipad, “Γεια σου Μπετόβεν των λέξεων”, ήταν η καλημέρα μου, κι εσύ μου απαντούσες. Δίπλα η μάνα σου, φρουρός αγάπης, κάτι μου ‘πε για τον Καζαντζάκη. Τώρα ήρθε η ώρα να πω, να σας πω τους στίχους που γέννησε κείνη η συνάντηση.

ΑΣΤΕΓΟ ΧΕΛΙΔΟΝΙ

Δεν ήταν ο θάνατος που φοβόσουν
Ήταν οι χημειοθεραπείες
Μήπως προλάβαιναν αυτές να σκοτώσουν
τις λέξεις στα ποιητικά σου κύτταρα

“Να βρω ένα κόμμα, ένα θεό”
Ποιο θεό, ποιο κόμμα;
Δεν είχες ανάγκη εσύ
Άστεγο Χελιδόνι

Δεν φοβόσουν τίποτα
Πίστευες στους ποιητές της γειτονιάς
Ήσουν Λεύτερος.

8. Χωρίς την τέχνη άραγε αξίζει κάποιο αποτέλεσμα;

Ο Αντώνης αγαπούσε πολύ την πόλη του, το Ηράκλειο, ιδίως τη νύχτα, στον αντίποδα των ανθρώπων της νύχτας.

Το ποίημα , ΚΡΥΦΟΣ ΠΟΘΟΣ, γράφτηκε στο Ηράκλειο, δεν αναφέρεται ημερομηνία.

Η πόλη το βράδυ είναι γλυκιά. Δίχως βουή, δίχως ανθρώπους.
Στιγμές – βυθισμένες στο σκοτάδι – ανταμώνουν τη φαντασία και
τον έρωτα.
Η νύχτα επιτελεί ακούραστα την αποστολή της…
Απλώνει το πέπλο της αγωνίας και της γαλήνης.
Σμίγει σαν γυμνά κορμιά, συνείδηση, πίστη, όνειρο.
Υπερβάλλει, ως αυθεντικός προβοκάτορας, τη μοναδική γοητεία της.
Και σωπαίνει.
Κρυφακούει.
Ανιχνεύει.
Θερίζει θύελλες.
Η πόλη ζωντανή μέσα στη σιωπηλή νύχτα. Ιδρωμένη από το ξέφρενο
πάθος για δόσιμο.
Αδύναμοι – εμείς – χωμένοι σε μιαν άκρη.
Προφυλαγμένοι σε τέσσερις τοίχους, με ακρογιαλιές σε πίνακες …
Μια ζωή μες στο φως μας ξενίζει των αστέρων η σύνθεση.
Η μυστική συμφωνία της εναλλαγής.
Έξεις άγχους και φόβου.
Βαθιά κρυμμένες από την έλλειψη.

Στο δήμαρχο Βασίλη Λαμπρινό, στην υπεύθυνη πολιτισμού του Δήμου Αριστέα Πλεύρη, δυο ανθρώπους που εκτιμώ, έχω να κάνω μια πρόταση όντας βέβαιος πως συμμερίζονται την άποψη πως δεν είναι μόνον τα ποικίλα υλικά έργα, αναπτύξεις, επενδύσεις και τα συναφή, που σφραγίζουν μια αυτοδιοικητική θητεία. Είναι και τα άυλα, ιδιαίτερα στην εποχή μας. Θα έλεγα πως είναι κυρίως αυτά που θα συνομιλήσουν με την Ιστορία μιας πόλης, ενός Δήμου.

Θα σας πρότεινα λοιπόν να τιμήσετε τους αφανείς πνευματικούς εργάτες που πλουτίζουν με τον πολιτισμό που παράγουν τούτη την πόλη, πιότερο ίσως κι από τους παράκλητους επενδυτές. Να τους καταστήσετε εμφανές παράδειγμα, αντιμαχόμενοι τους ήρωες του συρμού. Θα βρείτε τον τρόπο.

Διατυπώνω ως επιχείρημα ένα τη διαθήκη του όπως την ανακάλυψα στα τελευταία του γραπτά, 28 Μαΐου 2016, 12 μέρες πριν πεθάνει.

“Οι φίλοι του, στο Ηράκλειο, τον αναζητούν. Επισκέπτονται τα μέρη που σύχναζε. Προσπαθούν να επαναφέρουν στιγμές και στιγμιότυπα. Τους είδε δακρυσμένους. Συνόδεψαν τον ποιητή στην έξοδό του.
Εκείνος, στάθηκε για μια στιγμή,  ταραγμένος και λυπημένος. Θέλησε να κάμει μια βόλτα στα βήματά του… Ανταλλάξαμε μια καλημέρα και μια από τις φράσεις της περίστασης: “Να είμαστε καλά, να τον θυμόμαστε”… “Και να τον διαβάζουμε!”
“Ψάξτε τους ποιητές της γειτονιάς σας, γράψτε τις μπροσούρες και τις προτάσεις σας- ίσως έτσι μπορεί να βρεθεί ένας δρόμος – χωρίς την τέχνη άραγε αξίζει κάποιο αποτέλεσμα;” 

Αντώνης  Ανηψητάκης
Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ

επικεφαλής της
Ανεξάρτητης Περιφερειακής Κίνησης
Μια Κρήτη
Περιβάλλον • Άνθρωπος

Κατηγορία : ΑΠΟΨΕΙΣ


Τελευταία Νέα
Ταχυδρομικά πακέτα μικροποσοτήτων σπόρων που αποστέλλονται σε ιδιώτες από τρίτες χώρες.
ΑΓΡΟΤΙΚΑ
Ταχυδρομικά πακέτα μικροποσοτήτων σπόρων που αποστέλλονται σε ιδιώτες από τρίτες χώρες.
Iκανοποίηση για την ενεργοποίηση του 3ου κύκλου της επιστρεπτέας προκαταβολής
ΛΑΣΙΘΙ
Iκανοποίηση για την ενεργοποίηση του 3ου κύκλου της επιστρεπτέας προκαταβολής
Ερώτηση Θραψανιώτη για τη στήριξη της πρωτογενούς παραγωγής στην Περιφέρεια Κρήτης
ΛΑΣΙΘΙ
Ερώτηση Θραψανιώτη για τη στήριξη της πρωτογενούς παραγωγής στην Περιφέρεια Κρήτης
Τηλεδιάσκεψη κυβερνητικών στελεχών με Περιφερειάρχες και Δντες Υγείας για την διαχείρηση τυχόν περιστατικών COVID-19 στις σχολικές μονάδες.
ΚΡΗΤΗ
Τηλεδιάσκεψη κυβερνητικών στελεχών με Περιφερειάρχες και Δντες Υγείας για την διαχείρηση τυχόν περιστατικών COVID-19 στις σχολικές μονάδες.
Ο Γιώργος Επιτροπάκης Γενικός Συντονιστής Κρήτης της Νέας Δημοκρατίας.
ΚΡΗΤΗ
Ο Γιώργος Επιτροπάκης Γενικός Συντονιστής Κρήτης της Νέας Δημοκρατίας.
Μυκητολογικά Προβλήματα του Ελαιοκάρπου κατά την Περίοδο Αναφοράς 24.8.2020 – 9.11.2020
ΑΓΡΟΤΙΚΑ
Μυκητολογικά Προβλήματα του Ελαιοκάρπου κατά την Περίοδο Αναφοράς 24.8.2020 – 9.11.2020
ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΑΖΕΙ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ
ΚΡΗΤΗ ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ
ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΑΖΕΙ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ
Δράση επιδότησης βρεφών και νηπίων στους παιδικούς σταθμούς
ΣΗΤΕΙΑ
Δράση επιδότησης βρεφών και νηπίων στους παιδικούς σταθμούς
Ανακοίνωση γονείς και κηδεμόνες των παιδιών του 1ου Νηπιαγωγείου Σητείας
ΣΗΤΕΙΑ
Ανακοίνωση γονείς και κηδεμόνες των παιδιών του 1ου Νηπιαγωγείου Σητείας
Μήνυμα Σεβ. Μητροπολίτου Ιεραπύτνης και Σητείας κ. Κυρίλλου για την έναρξη του νέου σχολικού έτους 2020-2021
ΛΑΣΙΘΙ
Μήνυμα Σεβ. Μητροπολίτου Ιεραπύτνης και Σητείας κ. Κυρίλλου για την έναρξη του νέου σχολικού έτους 2020-2021