Κάλαντα

33 Προβολές

Τα Κάλαντα αποτελούν δημοτικά ευχητικά και εγκωμιαστικά τραγούδια που ψάλλονται εθιμικά κατ΄ έτος κυρίως την παραμονή μεγάλων θρησκευτικών εορτών όπως των Χριστουγέννων, της Πρωτοχρονιάς (Αγ. Βασιλείου), των Θεοφανίων, ακόμη και των Βαΐων (ή Λαζάρου), με εξαίρεση εκείνων της Μεγάλης Παρασκευής που είναι κατανυκτικά.

Ιστορία

Τα κάλαντα που προήλθαν από τις Βυζαντινές Καλένδες ανάγονται, κατά τύπο και όχι βεβαίως κατά περιεχόμενο, από το γνωστό έθιμο των αρχαίων Ελλήνων της Ερεστώνης.

Λαογραφία

Τα κάλαντα ψάλλονται κυρίως από παιδιά μέχρι ορισμένου ορίου ηλικίας (14-15 ετών) αλλά και από ώριμους άνδρες, είτε μεμονωμένα είτε κατά ομάδες που περιέρχονται οικίες, καταστήματα, δημόσιους χώρους κλπ με τη συνοδεία του πατροπαράδοτου σιδερένιου τριγώνου αλλά ενίοτε και άλλων μουσικών οργάνων (φυσαρμόνικας, ακορντεόν, τύμπανου κλπ).

Κύριος σκοπός των τραγουδιών αυτών είναι μετά τις αποδιδόμενες ευχές τα «Χρόνια Πολλά» το φιλοδώρημα είτε σε χρήματα (σήμερα) είτε σε προϊόντα (παλαιότερα). Σχετική με αυτό είναι και η παρασκευή «κουλούρας» ονομαζόμενη «κολλίκι» (Βέροια) ή «κουλιαντίνα» (Σιάτιστα) και εξ αυτών οι φέροντες αυτά ονομάζονται «Κουλουράδες» ή «Φωτάδες».

Τα κάλαντα ξεκινούν κυρίως με χαιρετισμό στη συνέχεια αναγγέλλουν τη μεγάλη χριστιανική εορτή που φθάνει και καταλήγουν σε ευχές. Χαρακτηριστικό σημείο είναι η γλώσσα στην οποία αυτά ψάλλονται, στη καθαρεύουσα, καταδηλούντα την άμεση καταγωγή τους από τους Βυζαντινούς χρόνους τις Καλένδες του Ιανουαρίου που γιορτάζονταν με ιδιαίτερη λαμπρότητα.

Ο μεγάλος αριθμός των διαφόρων παραλλαγών εξανάγκασε να διακρίνονται αυτά σε εθνικά ή αστικά και στα τοπικά ή παραδοσιακά (κατά περιοχή). Στα χριστουγεννιάτικα κάλαντα έχουν καταμετρηθεί περισσότερες από τριάντα παραλλαγές μόνο στον Ελλαδικό χώρο. Σήμερα εκτός των παραπάνω έχουν εισαχθεί και διάφορα αγγλοσαξωνικά χριστουγεννιάτικα τραγούδια, μερικά των οποίων έχουν και μεταγλωττιστεί στην ελληνική που δυστυχώς τείνουν να υπερκαλύψουν τα παραδοσιακά.

Επίσης και η ημέρα που ψάλλονται τα κάλαντα σε ορισμένες περιοχές ονομάζονται «Κάλαντα» (Κόλιντα, Κόλεντας, Κόλιαντας) με εξαίρεση τη νήσο Μήλο που ψέλνονταν μόνο τη παραμονή της Πρωτοχρονιάς, συντασσόμενα κάθε φορά νέα κάλαντα, με τα οποία όμως ζητούσαν οικονομική συνδρομή για κάποιο κοινωνικό σκοπό (πχ ανέγερση ή επιδιόρθωση ναού) δίδοντας και συμβουλές προς τους άρχοντες η παρατηρήσεις με σκωπτικό χαρακτήρα. Τέτοιες είναι και οι σχετικές «μαντινάδες» της Κρήτης ή «κοτσάκια» της Νάξου με σκωπτικό χαρακτήρα που ψάλλονται ως «κάλαντα».

Πολλές φορές όταν δεν υπήρχε φιλοδώρημα ή ήταν ευτελές τότε τα παιδιά συνέχιζαν έξω από την οικία κάλαντα σκωπτικά επαναλαμβανόμενα:

Κατηγορία : Πρόσωπα-Ιστορία


Τελευταία Νέα
Παρουσίαση των υποψήφιων της Λαϊκής Συσπείρωσης στο Δήμο Σητείας την Παρασκευή 19 Απριλίου
ΣΗΤΕΙΑ
Παρουσίαση των υποψήφιων της Λαϊκής Συσπείρωσης στο Δήμο Σητείας την Παρασκευή 19 Απριλίου
Νέο βιβλίο του Γιάννη Σταμέλου: «Αριστοφάνης συνεντευξιαζόμενος και ο «Πλούτος» στο ΚΑΠΗ»
ΛΑΣΙΘΙ ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ
Νέο βιβλίο του Γιάννη Σταμέλου: «Αριστοφάνης συνεντευξιαζόμενος και ο «Πλούτος» στο ΚΑΠΗ»
εξωτερικά συνεργεία ενεργοποίησης των δικαιωμάτων επιδότησης
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ -ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΤΗ ΣΗΤΕΙΑ
εξωτερικά συνεργεία ενεργοποίησης των δικαιωμάτων επιδότησης
Το πρόγραμμα εβδομάδας του κινηματογράφου στη Σητεία
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΣΗΤΕΙΑ
Το πρόγραμμα εβδομάδας του κινηματογράφου στη Σητεία
Επιτροπή της αντιπεριφέρειας Λασιθίου για την καταγραφή των ζημιών στις επιχειρήσεις
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΣΗΤΕΙΑ
Επιτροπή της αντιπεριφέρειας Λασιθίου για την καταγραφή των ζημιών στις επιχειρήσεις
ΠΑΣΧΑΛΙΝΟ ΩΡΑΡΙΟ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗ ΣΗΤΕΙΑ
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΣΗΤΕΙΑ
ΠΑΣΧΑΛΙΝΟ ΩΡΑΡΙΟ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗ ΣΗΤΕΙΑ
Έκτακτη Συνεδρίαση Περιφερειακού Συμβουλίου Παρασκευή 18 Απριλίου 2019
ΚΡΗΤΗ
Έκτακτη Συνεδρίαση Περιφερειακού Συμβουλίου Παρασκευή 18 Απριλίου 2019
Καλλιτεχνικό Φεστιβάλ Γενικού Λυκείου Σητείας
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΣΗΤΕΙΑ
Καλλιτεχνικό Φεστιβάλ Γενικού Λυκείου Σητείας
Οι υποψήφιοι του Αρναουτάκη στις περιφερειακές εκλογές- μόνο 9 άτομα στο Λασίθι
ΚΡΗΤΗ ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ
Οι υποψήφιοι του Αρναουτάκη στις περιφερειακές εκλογές- μόνο 9 άτομα στο Λασίθι
Τουρκική πρόκληση για τους Διονυσάδες, το Κουφονήσι και νησίδες της Κρήτης
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΣΗΤΕΙΑ
Τουρκική πρόκληση για τους Διονυσάδες, το Κουφονήσι και νησίδες της Κρήτης